Almanya’da iş ilişkisini bitirmek isteyen taraf, yasanın ya da sözleşmenin öngördüğü ihbar süresine (Kündigungsfrist) uymak zorundadır. Süre; kimin feshettiğine, kıdeme ve deneme süresinde olup olmadığına göre değişir. Aşağıdaki hesaplayıcı, fesih yazısının eline geçtiği güne göre iş ilişkinin yasal olarak en erken hangi gün biteceğini gösterir; altında kurallar ve en sık yapılan hatalar anlatılır.
İhbar süresi hesaplayıcı
Ücretsiz üyelik
Son günün hazır
İş ilişkinin sona erdiği günü ve geçerli kuralı görmek için ücretsiz üye ol ya da giriş yap.
Fesih nasıl yapılır?
- Fesih yazılı ve ıslak imzalı olmalıdır. E-posta, WhatsApp, SMS ya da faksla yapılan fesih geçersizdir (§ 623 BGB).
- Süre, fesih yazısının karşı tarafın eline geçtiği günden itibaren işler; yazının tarihi değil, ulaştığı gün önemlidir. Bu yüzden istifa ederken yazıyı imza karşılığı elden vermek ya da tanıklı teslim etmek en güvenli yoldur.
- Fesih için gerekçe yazmak zorunlu değildir. Ancak işyerinde düzenli olarak 10’dan fazla kişi çalışıyorsa ve iş ilişkisi altı aydan uzun sürdüyse işveren, feshi Kündigungsschutzgesetz’e göre haklı bir nedene dayandırmak zorundadır.
Yasal ihbar süreleri
| Durum | Süre | Bitiş günü |
|---|---|---|
| Deneme süresi (en fazla 6 ay) | 2 hafta | Herhangi bir gün |
| Çalışanın istifası (kıdemden bağımsız) | 4 hafta | Ayın 15’i ya da ay sonu |
| İşveren, kıdem 2 yıldan az | 4 hafta | Ayın 15’i ya da ay sonu |
| İşveren, kıdem 2 yıl | 1 ay | Ay sonu |
| İşveren, kıdem 5 yıl | 2 ay | Ay sonu |
| İşveren, kıdem 8 yıl | 3 ay | Ay sonu |
| İşveren, kıdem 10 yıl | 4 ay | Ay sonu |
| İşveren, kıdem 12 yıl | 5 ay | Ay sonu |
| İşveren, kıdem 15 yıl | 6 ay | Ay sonu |
| İşveren, kıdem 20 yıl | 7 ay | Ay sonu |
Uzayan süreler kanunen yalnız işveren için geçerlidir; çalışanın istifasında temel süre dört haftadır. İş sözleşmesi ya da toplu sözleşme daha uzun süreler öngörebilir; ama çalışan için öngörülen süre, işveren için öngörülenden uzun olamaz. Kural olarak en fazla 20 çalışanı olan işyerlerinde iş sözleşmesi, dört haftalık sürenin ayın 15’ine ya da sonuna denk gelme şartını kaldırabilir; süre yine de dört haftadan kısa olamaz (§ 622 Abs. 5 BGB). Örnek: 31 günlük bir ayda istifa yazısı en geç ayın 3’ünde işverene ulaşırsa iş ilişkisi o ayın sonunda biter; 4’ünde ulaşırsa sonraki ayın 15’inde.
Örnek hesaplar
- Çalışan istifa ediyor, fesih yazısı 3 Mart 2026’da işverene ulaştı: dört hafta 31 Mart’ta doluyor. Bu gün ay sonu olduğu için iş ilişkisi 31 Mart 2026’da biter.
- Çalışan istifa ediyor, yazı 20 Mart 2026’da ulaştı: dört hafta 17 Nisan’da doluyor. Ayın 15’i geçildiği için bitiş günü ay sonu, yani 30 Nisan 2026 olur.
- İşveren altı yıldır çalışan birini çıkarıyor, yazı 10 Şubat 2026’da ulaştı: süre iki ay ve ay sonuna kadar. 10 Nisan’dan sonraki ilk ay sonu 30 Nisan 2026’dır.
- Deneme süresinde fesih, yazı 20 Ocak 2026’da ulaştı: süre iki haftadır ve belirli bir güne bağlı değildir. İş ilişkisi 3 Şubat 2026’da biter.
İşten çıkarıldıysan: üç hafta kuralı
Feshin haksız olduğunu düşünüyorsan, fesih yazısının eline geçtiği günden itibaren üç hafta içinde iş mahkemesine (Arbeitsgericht) dava açmalısın (§ 4 KSchG). Bu süre kaçırılırsa fesih, haksız olsa bile geçerli sayılır. Birinci derece iş mahkemesinde avukat zorunlu değildir ve dava, mahkemenin dava kabul biriminde (Rechtsantragstelle) tutanağa geçirilerek de açılabilir.
Kanunda genel bir kıdem tazminatı (Abfindung) hakkı yoktur. Tazminat çoğu zaman dava sırasında yapılan anlaşmayla ya da işverenin teklif ettiği fesih sözleşmesiyle ödenir.
İş Ajansı’na zamanında bildir
- İşinin biteceğini öğrendiğin anda Federal İş Ajansı’na (Agentur für Arbeit) iş arayan olarak kaydolmalısın: iş ilişkisinin bitmesine üç aydan fazla varsa en geç üç ay önce, daha kısa süre varsa öğrendikten sonraki üç gün içinde (§ 38 SGB III).
- Bu bildirimi geç yapanlar için işsizlik parasında bir haftalık kesinti (Sperrzeit) uygulanabilir.
- Kendin istifa edersen ya da fesih sözleşmesi (Aufhebungsvertrag) imzalarsan, önemli bir neden yoksa işsizlik parası genellikle 12 hafta kesilir. Ayrıntılar işsizlik parası rehberinde.
Son günler: izin, belge ve maaş
- Kullanılmamış yıllık izin önce kullandırılır; iş ilişkisi bittiği için kullanılamıyorsa parası ödenir (§ 7 Abs. 4 BUrlG).
- İşveren nitelikli bir çalışma belgesi (qualifiziertes Arbeitszeugnis) vermek zorundadır; bunu yazılı olarak iste.
- Son bordroyu, fazla mesai ve zamların ödendiğini kontrol et. Sözleşmendeki hak düşürücü süreler (Ausschlussfristen) nedeniyle alacaklarını gecikmeden yazılı olarak iste.
Kaynaklar
İlgili rehberler
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, vergi veya mali danışmanlık değildir. Kendi durumun için işverenine, sağlık sigortana, vergi danışmanına veya gelir vergisi derneğine (Lohnsteuerhilfeverein) danış. Hata görürsen iletişim sayfasından bildir.